Aktualny adres strony:    http://www.powstanie1863.muzeumhistoriikielc.pl
 opracowanie: Jerzy Kowalczyk    kontakt:  tel.   41 368 57 24   e-mail:   jotka.1863@gmail.com

28 Luty 2017, imieniny dziś obchodzi: Makary, Prokop, Hilary   
     Menu:  
Miejscowości
 K I E L C E
 A - B
 C - F
 Chęciny
 Chełmce
 Chlewiska (W)
 Chlewska Wola
 Chmielnik
 Chobrzany
 Chroberz
 Chruszczobród (S)
 Ciecierówka (W)
 Ciepielów (W)
 Cierno
 Cisów
 Ciszyca
 Czarna
 Czarna Glina
 Czulice (K)
 Czyżów Szlachecki
 Ćmielów
 Ćmińsk
 Daleszyce
 Dąbrowa Górnicza (S)
 Dąbrówka (E)
 Dębno
 Dobieszyn (W)
 Drugnia
 Drzewica (E)
 Duraczów
 Dwikozy
 Działoszyce
 Ewelinów
 Fugasówka (S)
 G - J
 K
 L - M
 N - O
 P - R
 S
 Ś - Ż
 Uroczystości
 Wyszukiwarka
 Literatura
 Indeksy
 Aktualizacja
 O autorze
 
     Ważne daty z powstania:  
1 marca 1863 r. - Bitwa Cieszkowskiego w Mrzygłodzie
4 marca 1863 r. - Bitwa Langiewicza w Pieskowej Skale
5 marca 1863 r. - Bitwa Langiewicza pod Skałą
10 marca 1863 r. - Langiewicz dyktatorem powstania
10 marca 1864 r. - Bitwa Solbacha pod Wąchockiem
15 marca 1864 r. - Potyczka pod Sperandą
16 marca 1864 r. - Bitwa Rudowskiego pod Bliżynem
17 marca 1863 r. - Walki Langiewicza pod Chrobrzem
18 marca 1863 r. - Bitwa wojsk Langiewicza na Grochowiskach
19 marca 1863 r. - Langiewicz, po przekroczeniu Wisły internowany
22 marca 1863 r. - Potyczka powstańców pod Igołomią
22 marca 1863 r. - Bitwa Cieszkowskiego pod Łazami
23 marca 1864 r. - Potyczka Denisewicza pod Pasztową Wolą
 
  Zapraszam do współpracy
Posiadasz dodatkowe informacje lub zdjęcia
     albo
chcesz otrzymywać informację o uzupełnieniach niniejszej prezentacji ?
 
     Zaproszenie do:  
Muzeum Historii
Kielc
 
     gmina : ĆMIELÓW powiat: OSTROWIEC     

CZARNA GLINA


Czarna Glina - powstańcze mogiły.

1. Mogiła powstańca 1863 r.

   W lesie, ok. 300 m od zabudowań małej wioski Czarna Glina, położone są dwie obetonowane mogiły, od góry przykryte płytami z piaskowca. Do mogił poprowadzono oznakowane dojście od drogi przechodzącej przez wieś - odejście w kierunku południowym. Początkowo leśną drogą, zaś ostatnie 80 m - w prawo ścieżką leśną.

   Zamocowana na drzewie metalowa tablica, z napisem MOGIŁY POWSTAŃCÓW , ułatwia zlokalizowanie mogił, zwłaszcza, gdy jest bogata zieleń.

   Na płycie pierwszej mogiły wyryty jest napis:

Pamięci / powstańca / z 1863 r


góra strony




2. Mogiła 2-ch powstańców 1863 r.

   W pobliżu znajduje się druga mogiła. Na położonej płycie kamiennej wykuty jest napis:

Partyzanci / Julian Olczyk / Henryk Wójcicki / Zginęli w walce / z siłami carskimi / w 1863 / w stulecie Powstania / Styczniowego / płytę położyło / Liceum Ogólnokształcące / dla pracujących / w Ostrowcu


Mogiła powstańców 1863 roku




   Z mogiłami powstańców styczniowych 1863 roku jest ściśle związana postać Stanisława Jeżewskiego, który był nauczycielem Liceum Ogólnokształcącego dla Pracujących w Ostrowcu.

Stanisław Jeżewski (1898 - 1989) urodził się w parafii Pawłów w rodzinie o tradycjach patriotycznych: dziadkowie brali udział w powstaniu listopadowym i styczniowym. On sam uczestniczył w wojnie polsko - bolszewickiej w 1920 r. i brał udział w kampanii wrześniowej, był w ZWZ i oficerem w AK. Ponad 50 lat pracował jako nauczyciel w Ostrowcu. Bardzo aktywny w pracach na rzecz regionu (zwłaszcza na niwie PTK i PTTK.
   W swojej działalności szczególną troskę wykazywał w dziele trwałego upamiętnienia okresu powstania styczniowego w rejonie ostrowieckim. W latach 1970 - 1980 z własnej inicjatywy (i w większości - z własnych funduszy) umieścił żeliwne tablice: MIEJSCE WALK POWSTAŃCZYCH 1863 r., które znajdują się w Bodzechowie, Czarnej Glinie (na kapliczce), w Częstocicach (Ostrowcu), Kaplicy i w Sudole. Położył płyty z piaskowca na mogiłach powstańców styczniowych w Kunowie i w Sudole oraz na mogiłach w Czarnej Glinie.
   W uznaniu olbrzymich zasług, otrzymał odznaczenia państwowe i PTTK. Oddział Świętokrzyski PTTK w Ostrowcu Św. ustanowił Stanisława Jeżewskiego patronem oddziału, a szlak turystyczny: Pętkowice - Krzemionki - Kaplica - Kunów - Święty Krzyż posiada Jego imię.
   Pełniejszy biogram S. Jeżewskiego podała A. Mężyk w Słowniku Biograficznym Krajoznawców Kielecczyzny (Kielce, 2008).





3. Tablica pamiątkowa na kapliczce

   Na zachód od wioski, na niewielkiej śródleśnej polance, znajduje się murowana kapliczka domkowa kryta gontem.

   Na ścianie zewnętrznej wmurowano żeliwną tablicę z napisem:

MIEJSCE / WALK / POWSTAŃCZYCH / 1863 r. / OSTROWIEC dn. 1.XI.1970 r.

   Na kapliczce zamocowana jest jedna z kilku identycznych pamiątkowych tablic żeliwnych ufundowanych przez Stanisława Jeżewskiego.

   Dojście do kapliczki: przy wyjeździe z Czarnej Gliny, gdy droga ostro skręca w lewo (kier. płd.-zach.) do Piasków Brzóstowskich, należy przejść 100 m leśną dróżką na wprost (w kier. płn.-zach.).


góra strony




   Wioska Czarna Glina, położona na śródleśnej polanie, była wyznaczona przez ks. Kacpra Kotkowskiego jako miejsce zbiórki spiskowców z rejonu Ćmielowa w dniu wybuchu powstania 21 stycznia 1863 r. Wg przekazów ustnych - w kapliczce odprawiano msze dla tworzonego się tam oddziału powstańczego.

   Jak podaje J. Prendowska (Moje wspomnienia) - dowódcą oddziału został Kazimierz Kozicki, rządca z Mirca:
Dostał on rozkaz udania się do Ćmielowa, zebrania ludzi, których ks. Kotkowski obliczył na tysiąc, i z nimi wykonania napadu na Opatów. Zebrało się ludzi zaledwie paruset ... .

   Dlatego, zamiast planowanego uderzenia na Opatów, Kozicki rozsądnie poprowadził podkomendnych do Wąchocka, bezpośrednio pod rozkazy Langiewicza.


   Po przegranej bitwie bodzechowskiej w dniu 16 grudnia 1863 r. w lasach otacząjących Czarną Glinę rozproszeni powstańcy byli ścigani przez oddziały moskiewskie. Leśne mogiły są prawdopodobnie końcowym rezultatem kolejnych starć powstańców.

   Dojazd do Czarnej Gliny: od Bodzechowa i Ćmielowa poprzez Piaski Brzóstowskie prowadzi droga asfaltowa, a następnie utwardzona droga gruntowa (dojazd leśną drogą od Rudy Kościelnej jest fatalny).




Aktualizacja z kwietnia 2013 r.



   Od roku 2004 prowadzone były roboty związane z wykonywaniem szlaków turystyczno - rowerowych w rejonie Ostrowca Świętokrzyskiego. W ramach tych prac poprowadzono również szlak prze Czarną Glinę: wykonano tablicę informacyjną, tabliczki na dojściu do mogił powstańczych, zostały wykonane również wygrodzenia leśnych mogił powstańczych, uporządkowano otoczenie kapliczki domkowej.

   Aktualny stan mogił i ich otoczenia przedstawiono na zdjęciach wykonanych w r. 2011.


Czarna Glina - tablica informacyjna ścieżki rowerowej. .


Czarna Glina - tabliczka informacyjna na dojściu do mogił powstańczych. .


Czarna Glina - obecne otoczenie mogił powstańczych .


Mogiła nieznanego powstańca 1863 r.

Płyty nagrobne na mogiłach powstańców 1863 r.


Mogiła Olczyka i Wójcickiego. .


Czarna Glina - kapliczka związana z wydarzeniami 1863 r. .


Tablica upamiętniająca wydarzenia r. 1863 na kapliczce.




góra strony


ostatnia aktualizacja: 3-01-2015 , 09:16

 

 



od 11 stycznia 2005 odwiedziło nas: 144991 osób.

Stronę najlepiej oglądać w rozdzielczości 800x600 w przeglądarce Internet Explorer